127 Liefde kent geen tegenpool
Deze les behoort tot de meest radicale en tegelijkertijd meest troostrijke lessen van Een Cursus in Wonderen. Ze stelt dat liefde niet iets is wat komt en gaat. Liefde is geen emotie die afhankelijk is van stemming, gedrag of omstandigheden. Liefde is onze ware natuur. Daarom zegt deze les: Er is geen liefde dan die van God.
Dat klinkt voor veel mensen groot of religieus. Toch wijst deze les naar iets wat we allemaal herkennen. Er is een vorm van liefde die niet gebaseerd is op krijgen, verdienen of wederkerigheid. Een liefde die niet verdwijnt wanneer iemand fouten maakt. Een liefde die niet kleiner wordt door teleurstelling. Een liefde die niet zegt: "Ik houd van jou, zolang jij doet wat ik wil."
Dat wat onvoorwaardelijk is, noemt de Cursus de Liefde van God.
Liefde zoals het ego haar kent
De meeste mensen hebben geleerd dat liefde voorwaardelijk is.
Ik hou van je als jij mij gelukkig maakt.
Ik waardeer je als jij mij respecteert.
Ik ben aardig voor jou als jij aardig bent voor mij.
Liefde wordt dan een ruilmiddel. We geven iets en verwachten iets terug. Wanneer onze verwachtingen niet worden vervuld, verandert liefde gemakkelijk in boosheid, verwijt of terugtrekking.
De Cursus zegt dat dit geen liefde is, maar gehechtheid, behoefte of angst die zich als liefde vermomt.
Werkelijke liefde kent geen tegenovergestelde. Zij verandert niet in haat. Zij sluit niemand uit. Zij maakt geen onderscheid tussen wie wel en niet waardig is.
Wat betekent dit in gewone taal?
Liefde is niet wat je voelt wanneer alles goed gaat.
Liefde is de ruimte waarin ook pijn, teleurstelling en onbegrip mogen bestaan zonder dat je de verbinding met je diepste menselijkheid verliest.
Liefde betekent niet dat je overal mee instemt.
Liefde betekent niet dat je geen grenzen hebt.
Liefde betekent dat je de ander niet reduceert tot zijn gedrag.
En dat je jezelf ook niet veroordeelt wanneer je tekortschiet.
Onder alle rollen, overtuigingen en verdedigingsmechanismen herkennen we hetzelfde wezenlijke bewustzijn.
Vanuit non dualistisch perspectief
In het zenboeddhisme wordt gewezen op onze oorspronkelijke natuur. Wanneer het afgescheiden zelf tot rust komt, verschijnt vanzelf mededogen. Niet omdat het moet, maar omdat er uiteindelijk geen harde scheiding bestaat tussen ik en jij.
In Advaita Vedanta is er alleen Brahman, de ene werkelijkheid. Het afzonderlijke ik is een uitdrukking van Maya, de sluier van afscheiding. Liefde ontstaat wanneer Atman, het diepste Zelf, zichzelf herkent in alles wat leeft.
In het taoïsme leeft men in overeenstemming met de Tao. Liefde is daar geen plicht, maar een natuurlijke uitdrukking van verbondenheid met het geheel.
Binnen het soefisme spreekt men over Ishq, de goddelijke liefde die de zoeker verteert totdat alleen de Geliefde overblijft. De grens tussen minnaar en Beminde vervaagt.
In de gnostiek herinnert de mens zich zijn goddelijke oorsprong. Liefde is het ontwaken uit vergetelheid.
Vanuit traditionele religies
In het christendom klinkt dit door in de woorden: "God is liefde." Liefde voor God en liefde voor de naaste kunnen niet van elkaar worden gescheiden.
Binnen de islam verwijzen de namen van Allah, Ar Rahman en Ar Rahim, naar oneindige barmhartigheid en compassie.
In het hindoeïsme wordt Bhakti gezien als de liefdevolle toewijding aan het goddelijke, waarin uiteindelijk de eenheid tussen aanbidder en het goddelijke wordt gerealiseerd.
Het boeddhisme spreekt over Metta, liefdevolle vriendelijkheid die zich zonder onderscheid uitstrekt naar alle levende wezens.
Ondanks verschillen in taal en vorm wijzen al deze tradities naar dezelfde ervaring: liefde is geen bezit van het ego, maar de essentie van wie wij zijn.
Toepassing voor professionals, leiders, trainers en coaches
Deze les nodigt uit tot een fundamenteel andere manier van werken en leiden.
In organisaties ontstaat vaak voorwaardelijkheid.
Waardering zolang iemand presteert.
Respect zolang iemand voldoet.
Betrokkenheid zolang iemand nuttig is.
Bewust leiderschap vraagt iets anders.
Het vraagt dat je mensen blijft zien als mens, ook wanneer hun gedrag gecorrigeerd moet worden.
Je kunt duidelijke grenzen stellen zonder iemand af te wijzen.
Je kunt feedback geven zonder vernedering.
Je kunt een moeilijk gesprek voeren zonder je hart te sluiten.
Voor salesprofessionals betekent dit dat klanten geen middelen worden om targets te halen. Achter iedere klant staat een mens met verlangens, zorgen en behoeften. Werkelijke verbinding ontstaat wanneer oprechte interesse belangrijker wordt dan controle.
Voor coaches en trainers is dit misschien wel de kern van hun vak. Niet iemand repareren, maar een veilige ruimte bieden waarin iemand zich herinnert wie hij werkelijk is. Niet fixen, maar spiegelen. Niet sturen vanuit ego, maar begeleiden vanuit aanwezigheid.
De vraag die deze les stelt is eenvoudig:
Kan ik vandaag kijken zonder voorwaarden?
Kan ik mezelf zien zonder veroordeling?
Kan ik de ander zien voorbij zijn gedrag?
Kan ik liefde kiezen, ook wanneer angst zich aandient?
Oefening voor vandaag
Neem tweemaal vijftien minuten om stil te worden.
Laat alle ideeën los over hoe mensen zouden moeten zijn.
Laat alle overtuigingen los over wie jij denkt te moeten zijn.
Zeg rustig tegen jezelf:
"Er is geen liefde dan die van God."
Voel wat er gebeurt wanneer je niets hoeft te verdienen.
Wanneer je niets hoeft te bewijzen.
Wanneer je niets hoeft vast te houden.
Gedurende de dag kun je denken aan mensen die je ontmoet, geliefden, collega's, vrienden of juist mensen met wie het schuurt. Zeg dan in stilte:
"Ik zegen jou, broeder of zuster, met de Liefde van God, die ik met jou delen wil. Want ik wil de vreugdevolle les leren dat er geen liefde is dan die van God."
Misschien ontdek je dan dat liefde niet iets is wat je moet creëren.
Maar iets wat al aanwezig is, zodra je ophoudt haar te beperken.
bodmamu