Deze les kan op het eerste gezicht hard of zelfs somber overkomen. "De wereld die ik zie bevat niets wat ik verlang." Het kan klinken alsof Een Cursus in Wonderen zegt dat het leven waardeloos is, dat relaties er niet toe doen of dat we nergens meer van mogen genieten. Maar dat is niet wat hier bedoeld wordt.
De les nodigt ons uit om eerlijk te onderzoeken waar we ons geluk zoeken.
We verlangen naar liefde, vrede, veiligheid, betekenis, vrijheid en heelheid. Vervolgens proberen we die te vinden in succes, bezit, erkenning, status, prestaties, het perfecte lichaam, de ideale relatie of de goedkeuring van anderen. We denken: als ik dát heb, dan ben ik gelukkig. Als dit probleem is opgelost, dan kan ik ontspannen. Als die ander mij begrijpt, voel ik me compleet.
Maar hoe vaak blijkt dat niet blijvend te zijn?
Je bereikt een doel en al snel dient zich een nieuw verlangen aan. Je koopt iets nieuws en de opwinding verdwijnt. Je ontvangt waardering en verlangt naar meer. De wereld geeft tijdelijke bevrediging, maar geen duurzame vervulling.
Dat is de kern van deze les.
Niet dat de wereld slecht is, maar dat zij niet in staat is jou te geven wat alleen al in jou aanwezig is.
In hedendaagse taal
Deze les zegt eigenlijk:
Stop met zoeken naar jezelf op plaatsen waar je jezelf niet kunt vinden.
Je bent al heel. Je bent al liefde. Je bent al waardevol. Je hoeft dat niet te verdienen, te bewijzen of te verzamelen.
Wanneer je verwacht dat de buitenwereld jou compleet maakt, leg je jezelf ketenen op. Je maakt jezelf afhankelijk van omstandigheden waarover je geen controle hebt.
Innerlijke vrijheid ontstaat wanneer je beseft:
"Ik mag genieten van alles wat het leven brengt, zonder te geloven dat mijn geluk ervan afhangt."
De psychologische betekenis
Vanuit de psychologie herkennen we dit als de zogenaamde hedonische tredmolen. Mensen wennen snel aan positieve veranderingen. Wat eerst bijzonder leek, wordt normaal. Daarna ontstaat opnieuw het gevoel dat er "iets ontbreekt".
Ook kennen we conditionele eigenwaarde. We geloven dat we pas goed genoeg zijn als we succesvol zijn, geliefd worden of aan bepaalde verwachtingen voldoen.
Deze les bevraagt die overtuiging radicaal.
Je waarde is geen resultaat.
Je waarde is een gegeven.
De non dualistische benadering
In het zenboeddhisme wordt gesproken over het najagen van verlangens als bron van lijden. Niet omdat verlangens verkeerd zijn, maar omdat identificatie ermee ons wegtrekt uit het huidige moment.
In het advaita vedanta wordt gezegd dat ons diepste wezen, Atman, één is met Brahman, de grenzeloze werkelijkheid. Vanuit die visie zoeken we buiten onszelf naar wat we in wezen al zijn.
Het taoïsme nodigt uit tot wu wei, handelen zonder krampachtig streven. Wanneer we stoppen met forceren en controleren, ontstaat vanzelf afstemming met de Tao.
Binnen de soefi traditie spreekt men over de diepe heimwee van de ziel naar haar oorsprong. Alle wereldse verlangens zijn uiteindelijk uitdrukkingen van dat ene verlangen naar eenwording met het Goddelijke.
Het christendom zegt iets soortgelijks met de woorden van Jezus dat het Koninkrijk van God binnen in u is.
De taal verschilt, maar de richting is dezelfde.
Wat je werkelijk zoekt, ben je nooit kwijtgeraakt.
Toepassing voor professionals, leiders, trainers en coaches
Deze les raakt een pijnpunt dat veel professionals herkennen.
Je denkt:
"Als ik die omzet haal, dan ben ik tevreden."
"Als ik die promotie krijg, dan voel ik rust."
"Als mijn team beter presteert, dan kan ik ontspannen."
"Als mijn klanten mij waarderen, dan weet ik dat ik goed genoeg ben."
Maar zodra het doel bereikt is, verschijnt er vaak een nieuw doel.
Ambitie is niet het probleem.
Gehechtheid wel.
Werk wordt lichter wanneer succes een expressie wordt van wie je bent, in plaats van een poging om jezelf waarde te geven.
Leiderschap vanuit deze les betekent:
Jezelf niet definiëren door resultaten.
Niet leven vanuit tekort, maar vanuit overvloed.
Besluiten nemen vanuit helderheid in plaats van angst.
Anderen niet gebruiken om jouw behoefte aan bevestiging te vervullen.
Vrij zijn om te genieten van succes zonder eraan vast te klampen.
Een coach kan cliënten helpen onderzoeken:
Waar hoop ik stiekem dat de buitenwereld mij zal redden?
Welke prestaties gebruik ik om mijn eigenwaarde te bewijzen?
Wat blijft er van mij over als al die rollen wegvallen?
Wie ben ik, los van wat ik doe?
Dat zijn geen gemakkelijke vragen. Maar ze openen de deur naar echte vrijheid.
Praktische oefening
Neem vandaag een paar momenten van stilte.
Vraag jezelf af:
Wat denk ik vandaag nodig te hebben om gelukkig te zijn?
Is dat werkelijk waar?
Welke kwaliteit zoek ik daar eigenlijk in?
Liefde?
Rust?
Veiligheid?
Erkenning?
Kan ik die kwaliteit nu al in mezelf toelaten?
Adem rustig in en uit en herhaal:
De wereld die ik zie bevat niets wat ik verlang.
Niet omdat de wereld verkeerd is.
Maar omdat wat ik werkelijk verlang nooit buiten mij heeft gelegen.
Dit zal mij niet verleiden om mezelf te vertragen.
De wereld die ik zie bevat niets wat ik verlang.
bodmamu