Deze les raakt een van de diepste overtuigingen die veel mensen onbewust met zich meedragen: het idee dat er iets fundamenteel mis met hen is. Dat ze tekortschieten, fouten hebben gemaakt die hen blijven achtervolgen, of dat ze niet volledig goed genoeg zijn.
Een Cursus in Wonderen nodigt ons vandaag uit om die overtuiging radicaal te onderzoeken.
De les zegt eigenlijk: God heeft jou nooit veroordeeld. Waarom zou jij dat dan wel doen?
Veel van ons innerlijk lijden ontstaat doordat we onszelf voortdurend beoordelen. We vergelijken onszelf met anderen. We vinden dat we beter hadden moeten handelen. We schamen ons voor keuzes uit het verleden. We dragen schuldgevoelens mee die soms tientallen jaren oud zijn.
Volgens deze les zijn al die oordelen gebaseerd op een vergissing over wie we werkelijk zijn.
Je hebt jezelf aangezien voor een beperkte persoonlijkheid, een lichaam, een geschiedenis, een verzameling successen en mislukkingen. Maar dat is volgens de Cursus niet je ware identiteit. Je bent voortgekomen uit Liefde en bent nog steeds wat je altijd bent geweest.
De zon hoeft zichzelf niet te overtuigen dat zij licht geeft. Dat is haar natuur. Zo hoef jij je ware waarde niet te verdienen. Die is er al.
In gewone taal
Mensen maken fouten.
Mensen zeggen soms verkeerde dingen.
Mensen handelen soms vanuit angst, boosheid of onwetendheid.
Maar geen van die dingen bepaalt hun diepste wezen.
Deze les vraagt niet om gedrag goed te praten. Ze vraagt om onderscheid te maken tussen wat je gedaan hebt en wat je bent.
Wanneer je jezelf veroordeelt, maak je van een tijdelijke vergissing een permanente identiteit.
Wanneer je vergeeft, erken je dat een fout een fout was, maar niet jouw wezen definieert.
Non dualistische duiding
In Advaita Vedanta wordt gezegd dat je ware natuur het Atman is, het zuivere bewustzijn dat één is met Brahman. Schuld, schaamte en zelfveroordeling behoren tot de wereld van Maya, de wereld van identificatie en vergissing. Ze kunnen verschijnen in het bewustzijn, maar ze zijn niet het bewustzijn zelf.
In het zenboeddhisme spreekt men over de oorspronkelijke natuur. Nog voordat er verhalen ontstaan over succes of falen, goed of slecht, is er eenvoudig dit heldere gewaarzijn. Dat gewaarzijn wordt niet beschadigd door ervaringen.
Het taoïsme wijst erop dat de Tao niets veroordeelt. De natuur straft de boom niet omdat hij scheef groeit. Alles ontvouwt zich volgens zijn ontwikkeling. Lijden ontstaat wanneer we ons verzetten tegen wat is en een kunstmatig beeld proberen vast te houden van hoe we zouden moeten zijn.
In het soefisme wordt gezegd dat de mens een weerspiegeling van het Goddelijke is. De sluier van schuld kan het zicht vertroebelen, maar niet het Licht zelf.
Al deze tradities wijzen naar dezelfde richting: je ware essentie is nooit aangetast geweest.
Vanuit traditionele religies
Binnen het christendom zien we hier de gedachte dat Gods liefde voorafgaat aan menselijke fouten. De verloren zoon wordt niet veroordeeld wanneer hij thuiskomt, maar met open armen ontvangen.
Binnen de islam wordt Allah beschreven als Ar Rahman en Ar Rahim, de Meest Barmhartige en Meest Genadevolle. Berouw is geen vernedering, maar een terugkeer naar de oorspronkelijke relatie met God.
Binnen het hindoeïsme blijft het goddelijke Zelf onaangetast door de ervaringen van het tijdelijke leven.
Binnen het boeddhisme wordt benadrukt dat onwetendheid de oorzaak van lijden is. Wanneer inzicht ontstaat, lossen de verkeerde identificaties vanzelf op.
Voor professionals, leiders, coaches en trainers
Zelfveroordeling is vaak een verborgen rem op groei.
Veel professionals dragen een verhaal met zich mee:
"Ik had die deal moeten winnen."
"Ik had een betere leider moeten zijn."
"Ik had die fout niet mogen maken."
Maar wanneer schuld een identiteit wordt, ontstaat verkramping. Mensen durven minder risico te nemen, vermijden moeilijke gesprekken en raken verwijderd van hun natuurlijke creativiteit.
Effectief leiderschap ontstaat niet vanuit zelfkritiek maar vanuit zelfbewustzijn.
Een coach kan iemand helpen onderscheid te maken tussen:
-
Wat gebeurde er?
-
Welke betekenis geef je eraan?
-
Wie ben je zonder dat verhaal?
Vaak blijkt dat mensen niet lijden onder de gebeurtenis zelf, maar onder het oordeel dat ze eraan hebben gekoppeld.
De les van vandaag nodigt uit om verantwoordelijkheid te nemen zonder zelfveroordeling.
Dat is een enorm verschil.
Verantwoordelijkheid opent groei.
Veroordeling sluit groei af.
Praktische oefening
Neem vandaag een situatie uit het verleden waar je nog steeds spijt, schuld of schaamte over voelt.
Vraag jezelf vervolgens af:
-
Welke fout denk ik gemaakt te hebben?
-
Welk oordeel heb ik daarover gevormd?
-
Is dat oordeel werkelijk wie ik ben?
-
Wat blijft er over wanneer ik dat oordeel loslaat?
Blijf daarna enkele minuten stil zitten.
Voel dat er onder alle verhalen een aanwezigheid aanwezig is die nooit veroordeeld werd en ook nooit veroordeeld kan worden.
Misschien ontdek je dat Gods oordeel over jou geen oordeel is, maar pure liefdevolle herkenning van wat je altijd al bent geweest.
bodmamu